وزارت صنعت، معدن و تجارت ـ وزارت کشور ـ وزارت راه و شهرسازی
وزارت صنعت، معدن و تجارت ـ وزارت کشور ـ وزارت راه و شهرسازی
وزارت امور اقتصادی و دارایی ـ وزارت نفت ـ سازمان حفاظت محیط زیست
سازمان ملی استاندارد ایران ـ گمرک جمهوری اسلامی ایران
فرماندهی کل انتظامی جمهوری اسلامی ایران ـ بیمه مرکزی جمهوری اسلامی ایران
هیئت وزیران در جلسه ۱۴۰۵/۴/۲۴ به پیشنهاد وزارت صنعت، معدن و تجارت (با همکاری دستگاه های اجرایی ذی ربط) و به استناد اصل یکصد و سی و هشتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران تصویب کرد:
آیین نامه اجرایی ماده(۱۰) قانون ساماندهی صنعت خودرو موضوع تصویب نامه شماره ۲۴۳۳۶۸/ت۶۱۳۸۷هـ مورخ ۱۴۰۲/۱۲/۲۸ با اصلاحات بعدی به شرح زیر اصلاح می شود:
۱ـ متون زیر به عنوان بندهای (۱۳) و (۱۴) به ماده (۱) اضافه می شود:
۱۳ـ انواع خودروی ترکیبی (هیبریدی):
الف ـ خودرو بردافزا (ای.آر.ای.وی): انواع خودرو سواری دارای موتور برقی به عنوان نیروی محرکه خودرو و موتور احتراقی صرفاً به منظور تغذیه (شارژ) باتری بوده و در این آیین نامه جزو خودرو برقی محسوب می شود.
ب ـ خودرو برقی ـ بنزینی (هیبریدی) (اِچ.ای.وی): انواع خودرو سواری با هر دو موتور پیستونی درون سوز جرقه ای ـ احتراقی و موتور برقی به عنوان نیروی محرکه.
پ ـ خودرو برقی ـ بنزینی (هیبریدی) پلاگین (پی.اِچ.ای.وی): انواع خودرو سواری
با هر دو موتور پیستونی درون سوز جرقه ای ـ احتراقی و موتور برقی به عنوان نیروی محرکه که قابلیت تغذیه (شارژ) از طریق اتصال به منابع خارجی برق را دارند.
۱۴ـ گروه کاربری پایه: کاربری هایی که به صورت هم خانواده در پرداخت عوارض عرضه کنندگان خودرو نوشماره امکان استفاده از گواهی اسقاط مطابق جدول زیر برای آنها وجود دارد:
| ردیف | نام گروه | کاربری های عضو |
| ۱ | موتورسیکلت | موتورسیکلت |
| ۲ | سواری | سواری ـ وانت ـ تاکسی ـ ون ام ۱ـ کامیونت تا ۴ تن |
| ۳ | دیزل سبک | کامیونت ۴ تا ۶ تن ـ مینی بوس ـ ون ام ۲ |
| ۴ | دیزل سنگین | کامیون و اتوبوس |
| ۵ | کامیون کشنده | کامیون کشنده |
۲ـ در تبصره (۲) ماده (۲)، عبارت «نرسیده باشند» جایگزین عبارت «رسیده باشند» می شود.
۳ـ تبصره (۳) ماده(۲) حذف و تبصره (۴) آن به عنوان تبصره (۳) تلقی و متون زیر به عنوان تبصره های (۴)، (۵)، (۶)، (۷) و (۸) به ماده یادشده اضافه می شود:
تبصره۴ـ سن فرسودگی خودروهای دولتی مطابق سن فرسودگی جدول موضوع این ماده محاسبه می شود.
تبصره۵ ـ خودروهای تجاری که مطابق با جدول فوق به سن فرسودگی رسیده اند، شامل محدودیت هایی از قبیل ممنوعیت حمل بار و مسافر در کلان شهرها و عدم ورود به منطقه کم انتشار آلاینده (LEZ) خواهند بود.
تبصره۶ ـ کلیه سکوهای حمل بار و مسافر در کشور موظفند از هرگونه بکارگیری خودروهایی که به سن فرسودگی رسیده اند، ممانعت به عمل آورند.
تبصره۷ـ خودروهایی که مطابق با جدول موضوع این ماده به سن فرسودگی رسیده اند، سهمیه سوخت مطابق با نرخ اول و دوم برای آنها تغذیه (شارژ) نخواهد شد و تنها در صورتی امکان دریافت کارت سوخت خواهند داشت که در سامانه ثبت نام کرده باشند.
تبصره۸ ـ تردد، نقل و انتقال و تعویض پلاک خودروها به کلان شهرها پس از رسیدن به سن فرسودگی با رعایت شرایط ماده (۵) ممنوع بوده و پلیس راهور فراجا موظف است نسبت به تخصیص شماره (کد) جریمه خودروهای فرسوده به تمامی دوربین های نظارتی اقدام کند.
۴ـ ماده (۳) به شرح زیر اصلاح می شود:
ماده۳ـ وزارت مکلف است تمامی زیرساخت های نرم افزاری و سخت افزاری لازم برای ایجاد سامانه را فراهم و به منظور تمرکززدایی از عملکرد سامانه و پیشگیری از تخلفات صدور گواهی اسقاط، دسترسی لازم خدمت اینترنتی (وب سرویس) به سامانه را برای دستگاه های اجرایی مربوط از جمله پلیس راهور فراجا، بیمه مرکزی جمهوری اسلامی ایران، وزارت کشور و وزارت راه و شهرسازی ایجاد نماید. وزارت مکلف است
به استناد ماده(۲) قانون هوای پاک مصوب ۱۳۹۶ با اصلاحات بعدی و با رعایت بند (پ) ماده(۱۰۷) قانون برنامه پنج ساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران مصوب ۱۴۰۳، دسترسی کامل خدمت اینترنتی (وب سرویس) به سامانه برای سازمان حفاظت محیط زیست، ایجاد نماید.
۵ ـ ماده(۴) به شرح زیر اصلاح می شود:
ماده۴ـ در راستای توجیه پذیر شدن اسقاط و مشارکت در طرح های نوسازی انواع ناوگان خودرو فرسوده از نظر اقتصادی، سازمان بهینه سازی و مدیریت راهبردی انرژی مکلف است با همکاری شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی ایران، وزارت، سازمان حفاظت محیط زیست و وزارت راه و شهرسازی، در ازای اسقاط کامیون و کشنده، نسبت به اعطای گواهی صرفه جویی سوخت پذیرش شده در بهابازار (بورس) انرژی به صورت توأمان با صدور گواهی اسقاط توسط وزارت به مالک حقیقی یا حقوقی اسقاط کننده خودروی فرسوده به شرح زیر اقدام نماید:
۱ـ دستگاه های اجرایی ذی ربط از جمله سازمان راهداری و حمل ونقل جاده ای، سازمان شهرداری ها و دهیاری های کشور و شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی ایران مکلفند مطابق برنامه اعلامی تبصره (۱) این ماده از ارائه هرگونه خدمات مرتبط با حمل ونقل برون شهری و درون شهری، از قبیل صدور بارنامه، باربرگ و ثبت عملکرد پیمایش و همچنین تخصیص سوخت پایه و سوخت مبتنی بر عملکرد به خودروهای باری کامیون و کشنده با ظرفیت اسمی (۲۰) تن و بالاتر که براساس اطلاعات مندرج در کارت شناسایی وسیله نقلیه مشمول سن فرسودگی مندرج در جدول زیر می باشند، خودداری نمایند:
جدول زمان بندی ایجاد محدودیت تخصیص سوخت برای ناوگان فرسوده
| سن ناوگان | زمان شروع محدودیت |
| بیش از ۵۵ سال | پس از ابلاغ شیوه نامه و طبق برنامه محدودیت |
| ۵۴ و ۵۵ سال | پس از ابلاغ شیوه نامه و طبق برنامه محدودیت |
| ۵۲ و ۵۳ سال | پس از ابلاغ شیوه نامه و طبق برنامه محدودیت |
| ۵۰ و ۵۱ سال | پس از ابلاغ شیوه نامه و طبق برنامه محدودیت |
تبصره۱ـ برنامه اعمال محدودیت متناسب با ظرفیت تولید داخل و واردات توسط وزارت، وزارت راه و شهرسازی (سازمان راهداری و حمل و نقل جاده ای) و وزارت کشور (سازمان شهرداری ها و دهیاری های کشور) تهیه و اعلام می گردد.
تبصره۲ـ پس از اجرای طرح برای ناوگان بالاتر از (۵۰) تن، تصمیم گیری درخصوص اعمال محدودیت ها و مشوق های مندرج در این ماده برای سایر ناوگان با ظرفیت و سن پایین تر توسط کارگروهی با حضور نمایندگان سازمان بهینه سازی و مدیریت راهبردی انرژی، شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی ایران، سازمان راهداری و حمل و نقل جاده ای و سازمان شهرداری ها و دهیاری های کشور، وزارت و سازمان حفاظت محیط زیست انجام و توسط سازمان بهینه سازی و مدیریت راهبردی انرژی ابلاغ می گردد.
۲ـ متقاضیان اسقاط کامیون و کشنده موضوع این ماده که دارای کارت سوخت فعال مطابق تأییدیه شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی ایران و همچنین تابعیت ایرانی مالک براساس احراز شناسه (کد) ملی (برای اشخاص حقیقی) یا شناسه ملی (برای اشخاص حقوقی) هستند، پس از اخذ تأیید اسقاط از وزارت و ابطال کارت سوخت توسط شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده های نفتی ایران می توانند علاوه بر گواهی اسقاط از گواهی صرفه جویی سوخت براساس شیوه نامه مورد اشاره این ماده بهره مند شوند. شیوه نامه اجرایی این ماده و میزان گواهی صرفه جویی قابل تخصیص به هر خودرو (متناسب با سن، ارزش بازار و سایر ویژگی های آن) حداکثر ظرف دو ماه پس از ابلاغ این آیین نامه توسط سازمان بهینه سازی و مدیریت راهبردی انرژی با همکاری دستگاه های مذکور در این ماده تدوین و ابلاغ می گردد.
۶ ـ ماده (۵) به شرح زیر اصلاح می شود:
ماده۵ ـ کارگروه ملی کاهش آلودگی هوا مسئول سیاست گذاری و اولویت بندی طرح های نوسازی و از رده خارج کردن خودروهای فرسوده و اعلام آن به وزارت به صورت سالانه می باشد.
تبصره۱ـ وزارتخانه های راه و شهرسازی، کشور و نفت موظفند طرح های خود را پس از هماهنگی با وزارت جهت تصویب در کارگروه اعلام نمایند.
تبصره۲ـ آن دسته از خودروهای فرسوده که در سامانه ثبت نام نموده و برای اسقاط، اعلام آمادگی کرده اند، با رعایت اولویت های موضوع این ماده، حداکثر تا پنج سال و زمان ایجاد شرایط لازم و اعطای تسهیلات مزبور از طریق سامانه از محدودیت های مربوط به خودروهای فرسوده، موضوع تبصره های ذیل ماده (۲) این آیین نامه، مستثنی می باشند. وزارت موظف است در پایان هر سال، فهرست خودروهای مشمول معافیت را به پلیس راهور فراجا، وزارت کشور، وزارت نفت، بیمه مرکزی جمهوری اسلامی ایران و کلیه دستگاه های مجری، جهت اعمال قانون اعلام نماید.
تبصره۳ـ دارندگان خودروهایی که علی رغم ایجاد شرایط لازم و اعطای تسهیلات توسط سامانه نسبت به خروج خودروهای فرسوده خود از ناوگان اقدام نکنند، پس از اعلام توسط وزارت به پلیس راهور فراجا، با ممنوعیت تردد و سایر محدودیت های موضوع تبصره های ذیل ماده (۲) این آیین نامه مواجه می شوند.
تبصره۴ـ در صورت عدم استقبال متقاضیان در هر گروه کاربری با اولویت های مشخص شده در کارگروه، امکان ارایه مشوق ها به خودروهای با سن فرسودگی پایین تر مجاز بوده و عدم محدودیت ایجادشده در تردد گروه قبلی لغو می شود.
۷ـ ماده (۶) حذف می شود.
۸ ـ ماده (۷) به شرح زیر اصلاح می شود:
ماده۷ـ در اجرای تبصره (۲) ماده (۱۰) قانون، تولیدکنندگان خودرو و موتورسیکلت در داخل کشور موظفند به ازای تولید هر چهار دستگاه خودرو یا موتورسیکلت، گواهی اسقاط خودرو یا موتورسیکلت معادل را از مرکز اسقاط دریافت کنند. شماره گذاری خودروها و موتورسیکلت ها منوط به ارائه گواهی اسقاط توسط خودروسازان و موتورسیکلت سازان معادل بیست و پنج درصد (۲۵%) تولید ماهانه است. مراکز اسقاط مکلف به ارائه گواهی اسقاط مورد تقاضای تولیدکنندگان خودرو و موتورسیکلت می باشند.
تبصره ـ درصورتی که میزان تولید گواهی اسقاط در گروه های کاربری پایه به میزان نیاز تولیدکنندگان و واردکنندگان نباشد، وزارت با تأیید سازمان حفاظت محیط زیست با توجه به میزان عرضه و تقاضای گواهی اسقاط در سایر گروه های کاربری گواهی اسقاط، مجاز به ادغام آن و یا ایجاد سازوکار (مکانیزم) استفاده از گروه معادل به ازای گروه کاربری پایه خواهد بود.
۹ـ در ماده (۸)، واژه «متناظر» جایگزین واژه «متناسب» و جدول آن بدین شرح اصلاح می شود:
| بازه قیمت خودرو (براساس اظهارنامه گمرکی) (هزار یورو) | تعداد گواهی اسقاط انواع خودروی وارداتی نو شماره صفر کیلومتر | |||||||
| خودروهای سنگین (تجاری و عمومی) | خودروهای سواری | موتورسیکلت | ||||||
| تا ۵۰ | ۵۰ و بالاتر تا ۸۰ | ۸۰ و بالاتر | تا ۱۵ | ۱۵ و بالاتر | تا ۸ | ۸ و بالاتر | ||
| رتبه انرژی | (ای) و (بی) | ۶ | ۸ | ۱۰ | ۱ | ۱ | ۲ | ۳ |
| (سی) و (دی) | ۸ | ۱۰ | ۱۲ | ۵ | ۷ | ۴ | ۸ | |
| (ای)، (اف) و (جی) | ۱۲ | ۱۴ | ۱۶ | ۶ | ۹ | ۶ | ۱۲ | |
۱۰ـ تبصره (۴) ماده (۸) به شرح زیر اصلاح می شود:
تبصره۴ـ برای خودروهای امدادی (آمبولانس و آتش نشانی)، یگان حفاظت سازمان حفاظت محیط زیست، نظامی، امنیتی و انتظامی گواهی اسقاط معادل بیست و پنج درصد (۲۵%) جدول موضوع این ماده اعمال خواهد شد.
۱۱ـ در تبصره (۶) ماده (۸)، عبارت «و واردکنندگان پیش از ثبت سفارش متعهد به ارائه گواهی اسقاط (کامیون و کشنده) می باشند.» بعد از عبارت «صورت می گیرد» اضافه می شود.
۱۲ـ تبصره (۱) ماده (۱۰) به شرح زیر اصلاح می شود:
تبصره۱ـ تولید کنندگان خودروهای ترکیبی (هیبریدی) موظفند به ازای تولید هر (۴) خودرو، گواهی اسقاط (۱) دستگاه خودرو از همان گروه خودرویی مندرج در جدول ماده(۲) این آیین نامه را در سامانه درج نمایند و واردکنندگان خودروهای ترکیبی (هیبریدی) موظفند به ازای واردات هر (۲) دستگاه خودرو، فارغ از میزان ارزبری، گواهی اسقاط (۱) دستگاه خودرو از همان گروه خودرویی مندرج در جدول ماده(۲) این آیین نامه را در سامانه درج نمایند.
۱۳ـ در تبصره (۲) ماده(۱۰)، عبارت «و وزارت راه و شهرسازی» بعد از عبارت «وزارت کشور» اضافه می شود.
۱۴ـ در ماده(۱۱)، عبارت «و با قیمت مصوب سازمان حمایت مصرف کنندگان و تولید کنندگان،» حذف و عبارت «پس از تولید گواهی اسقاط» جایگزین عبارت «از دریافت خودروی اسقاطی» می شود.
۱۵ـ تبصره های (۲)، (۵)، (۶) و (۹) ماده (۱۱) حذف می شوند.
۱۶ـ در تبصره (۳) ماده (۱۱)، عبارت «وزارت نفت» جایگزین عبارت «گمرگ جمهوری اسلامی ایران» می شود.
۱۷ـ تبصره (۷) ماده (۱۱) به شرح زیر اصلاح می شود:
تبصره۷ـ درصورت عدم تأمین گواهی اسقاط در سامانه به تشخیص وزارت، تولیدکنندگان خودرو می توانند یک و نیم درصد (۵/۱%) به مأخذ تبصره (۱) ماده(۲۸) قانون مالیات برارزش افزوده مصوب ۱۴۰۰ را به صندوق پرداخت نمایند. سازمان امور مالیاتی کشور مکلف است نسبت به صحت سنجی موضوع (به صورت خدمات (سرویس) برخط و در لحظه به سامانه) اقدام و سپس وزارت تأییدیه شماره گذاری (رعایت شرط اسقاط) را به پلیس راهور فراجا ارسال نماید.
۱۸ـ متن زیر به عنوان تبصره به ماده (۱۲) اضافه می شود:
تبصره ـ در اجرای صحیح مفاد تبصره (۲) ماده (۱۰) قانون، صندوق موظف است تحت نظارت وزارت، اطلاعات مالی درآمد (شامل گزارش دریافتی به تفکیک شرکت های تولیدکننده و واردکننده، تعداد محصول، تاریخ واریز به صندوق، تاریخ واریز صندوق به خزانه داری کل کشور، گردش مالی ناشی از عوارض مربوط به این قانون) و هزینه کرد (از قبیل پرداخت تسهیلات به تفکیک گروه کاربری) را به صورت برخط به سامانه ارائه نماید. صندوق موظف به هماهنگی کامل با وزارت در حوزه منابع و مصارف وجوه دریافتی حوزه اسقاط خودروهای فرسوده می باشد.
۱۹ـ جدول ماده (۱۵) به شرح زیر اصلاح می شود:
| کاربری | تعداد گواهی معادل | |
| خودروهای حمل و نقل عمومی درون شهری و برون شهری | مینی بوس و ون نوع ام دو | ۹ |
| ون نوع ام یک یا کاروان | ۷ | |
| تاکسی و آمبولانس | ۶ | |
| وانت (بالای یک تن) و وانت پیکاپ | ۵ | |
| وانت ( یک تن و پایین تر) | ۴ | |
| اتوبوس بین شهری و اتوبوس متوسط (میدل باس) | ۲۰ | |
| اتوبوس درون شهری و اتوبوس متوسط (میدل باس) | ۲۰ | |
| خودروهای سنگین و تجاری | کامیون سنگین (۲۶ تن به بالا) | ۲۴ |
| کامیون متوسط (۱۰ تا ۲۶ تن) | ۱۸ | |
| کامیون سبک (۶ تا ۱۰ تن) | ۱۲ | |
| کامیونت از ۴ تن و بالاتر | ۷ | |
| کامیونت تا ۴ تن | ۵ | |
| کامیون کشنده (بالاتر از ۱۶۰ تن) | ۳۰ | |
| کامیون کشنده (از ۷۵ تا ۱۶۰ تن) | ۲۸ | |
| کامیون کشنده (از ۴۱ تا ۷۵ تن) | ۲۵ | |
| کامیون کشنده (تا ۴۱ تن) | ۲۴ | |
| شخصی | سواری، سواری سفری (استیشن) و سواری کار | ۳ |
| موتورسیکلت | موتورسیکلت | ۲ |
۲۰ـ تبصره (۴) ماده (۱۵) به شرح زیر اصلاح می شود:
تبصره۴ـ شماره گذاری خودروها و موتورسیکلت های تولید داخل منوط به ارائه گواهی اسقاط معادل یک دستگاه خودرو به ازای هر (۴) دستگاه تولید محصولات خود، مطابق با تعداد گواهی اسقاط مندرج در جدول موضوع این ماده خواهند بود.
۲۱ـ تبصره (۵) ماده (۱۵) حذف می شود.
۲۲ـ تبصره (۶) ماده (۱۵) به شرح زیر اصلاح می شود:
تبصره۶ ـ متقاضیانی که در طرح های جایگزینی موتورسیکلت های فرسوده نسبت به انتخاب موتورسیکلت های برقی اقدام نمایند تعداد گواهی اسقاط موتورسیکلت فرسوده آنها، معادل دو برابر تعداد گواهی اسقاط مندرج در جدول موضوع این ماده، در نظر گرفته خواهد شد. نحوه تخصیص این تعداد گواهی اسقاط به ذی نفعان در طرح های جایگزینی، مطابق با شیوه نامه های ابلاغی وزارت خواهد بود.
۲۳ـ متن زیر به عنوان تبصره (۷) به ماده(۱۵) اضافه می شود:
تبصره۷ـ قیمت گذاری برای انواع گواهی اسقاط با در نظر گرفتن جزء (۲) بند (ث) ماده(۴۸) قانون برنامه پنج ساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران مصوب ۱۴۰۳، مطابق با گروه کاربری تعیین شده در ماده(۱) این آیین نامه صورت می گیرد.
۲۴ـ در تبصره (۱) ماده (۱۸)، عبارت «با کسب نظر از» جایگزین واژه «با همکاری» می شود.
۲۵ـ در انتهای تبصره (۲) ماده(۱۸)، عبارت «همچنین سازمان حفاظت محیط زیست مطابق قانون امکان بازدید و نظارت بر مراکز اسقاط را دارد.» اضافه می شود.
۲۶ـ در ابتدای ماده (۲۱)، عبارت «تصویب نامه شماره ۶۱۵۷۲/ت۴۲۵۹۶ک مورخ ۱۳۸۸/۳/۲۰،» اضافه می شود.
معاون اول رئیس جمهور ـ محمدرضا عارف




